Manifesteren kun je leren
Eerder schreven we al eens een artikel over hoe taal je denken beïnvloedt. De conclusie daarvan was: taal is verre van neutraal en heeft zelfs invloed op hoe je de wereld om je heen ervaart. Afhankelijk van de taal die je spreekt kun je bijvoorbeeld bepaalde kleuren beter zien, of onthoud je beter wie precies de schuldige was bij een ongeluk. De manier waarop je iets zegt, heeft effect op hoe we de wereld zien, wat we een logische vervolgstap vinden of wie we aanwijzen als probleemveroorzaker. Een nieuwe Duitse studie vond voor deze conclusie nieuw bewijs én laat zien hoe het invloed heeft op niet alleen ons heden, maar ook onze toekomst.
Gaat het beter in de taal, dan gaat het beter in ‘t echt
De wetenschappers onderzochten de taal in 173.031 Britse boeken uit de periode 1500 tot 1900. Ze kwamen tot de conclusie dat bepaalde termen, die gekoppeld kunnen worden aan vooruitgang en innovatie, vanaf de 17e eeuw steeds vaker gebruikt werden. In aanloop naar de industriële revolutie (in Groot-Brittannië vanaf de tweede helft van de 18e eeuw), zie je dus al een omslag in de taal die mensen gebruiken.
Oftewel: mensen praten niet alleen meer over vooruitgang als het op dát moment beter gaat, taal schept dus ook ruimte voor een culturele verandering die invloed heeft op de staat van het land. Natuurlijk zijn bepaalde andere zaken absoluut van invloed geweest op de vooruitgang (denk aan het mechaniseren van productieprocessen, meer interacties tussen verschillende bevolkingsgroepen of florerende handel), maar het effect van taal en cultuur mogen we zeker niet uitvlakken én de Duitse onderzoekers hebben daar nu dus ondersteunend bewijs voor gevonden.
Sterker nog: de Britse data-analist en journalist John Burn-Murdoch heeft in de Financial Times de vrijheid genomen om dit onderzoek nog iets verder door te trekken. Hij vroeg zich af of dit patroon ook in andere landen te zien was en legde Spanje onder de loep van zijn data-analyse. Zijn conclusie? Dat de Spanjaarden pas twee eeuwen ná de Britten eenzelfde stijging lieten zien in optimistische taal over vooruitgang. Interessanter is dat die stijging overeenkomt met de economische ontwikkeling van dat land in die tijd. En nóg interessanter is dat ook hier de talige ontwikkeling voorliep op de economische ontwikkeling.
En wij nu hier dan?
Nu we dit weten, is het misschien wel leuk om te weten hoe we er heden ten dage voor staan. Of juist niet, want het beeld is niet al te rooskleurig. Burn-Murdoch heeft de analyse doorgetrokken naar nu en ziet een kantelend beeld. In de afgelopen zestig jaar is het aantal woorden dat verband houdt met vooruitgang, verbetering en de toekomst met 25% gedaald. En dat is nog niet het ergste, want termen die we juist koppelen aan bedreigingen, risico’s en zorgen zijn zo goed als verdubbeld. Oef, zou dit een voorbode zijn en moeten we ons voorbereiden op een periode van terugval?
Misschien kunnen we met z’n allen het tij nog keren: laten we een optimistische toekomst manifesteren door ons te focussen op voorspoed, vooruitgang en verbetering. Om je een beetje op weg te helpen: in dit artikel deden we al eens uit de doeken hoe je op een optimistische manier framet over klimaat en duurzaamheid. Vanuit een gevoel van urgentie zijn we snel geneigd om heel negatief te formuleren als het om klimaatverandering gaan (De wereld staat in brand! We gaan er allemaal aan als we niet nu iets doen!). Alarmerende taal waar wellicht weinig aan gelogen is, maar die niet altijd het meest effectief is. Té angstaanjagend zorgt er nou eenmaal voor dat mensen eerder hun vingers in hun oren stoppen dan dat ze daadwerkelijk in beweging komen. Door te laten zien wat het oplevert als we klimaatverandering tegengaan, wordt de kans groter dat je luisteraar de schouders eronder wil zetten. En, wie weet, misschien ‘manifesteren’ we de wereld dan gezamenlijk naar een gezonde, mooie en klimaatvriendelijke toekomst. Proberen kan geen kwaad, toch?
Deel dit artikel:
Andere artikelen
