Waarom zelfs vrouwen niet goed kunnen multitasken

22 oktober 2019

Nog even dat rapport aftikken, het nieuws checken, een driegangen diner in elkaar draaien én een portemonnee terugvinden…en dat allemaal tegelijkertijd. Tja, dat moet wel een vrouw zijn! De multitaskvaardigheden van vrouwen zijn wijdverbreid bekend en krijgen in sommige verhalen bijna mythische proporties. Zie jij jezelf als buitengewoon uitstekend multitaskende vrouw? Dan zal dit artikel misschien wel even slikken zijn. Want uit Duits onderzoek blijkt nu dat vrouwen helemaal niet beter kunnen multitasken dan mannen. Sterker nog: eigenlijk kan niemand het en gaat de snelheid én kwaliteit van je werk er alleen maar op achteruit.


Het onderzoek – gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift PLOS One – toont geen verschillen in de groep van 96 proefpersonen, waarvan de helft man en de andere helft vrouw. Simpelweg iedereen is slechter in de afzonderlijke taken als deze tegelijkertijd uitgevoerd moet worden. En dan hebben we het niet over een liedje fluiten als je de was opvouwt. Maar eigenlijk wisten we dit al lang.

Sneloverwogen en weloverwogen

De effecten zijn namelijk volkomen te verklaren en te voorspellen door hoe ons brein in elkaar steekt. Dat bestaat namelijk uit twee systemen: sneloverwogen (systeem 1) en weloverwogen (systeem 2).


Systeem sneloverwogen is altijd als eerste aan zet. Het is nou eenmaal snel en soms een tikje kort door de bocht. Sneloverwogen maakt beslissingen op basis van associaties en emotionele oordelen en doet dat volautomatisch. Komt er een bus keihard op je afgereden? Dan kan je sneloverwogen brein ervoor zorgen dat je gauw een stap achteruit zet, zonder dat je uitgebreid de voor- en nadelen tegenover elkaar hoeft te zetten.


Maar sneloverwogen is niet alleen: het weloverwogen brein heeft ook een vinger in de pap. Hij is alleen wel een stuk trager en kost ook nog eens behoorlijk wat energie. Als het even kan, gebruik je dat deel van je brein dus niet. Dat zie je ook in de praktijk: alleen als het echt relevant, belangrijk of ingewikkeld is, wordt systeem weloverwogen wakker. Een mooi voorbeeld hiervan zie je wel eens op feestjes. Je hebt vast wel eens meegemaakt dat je in gesprek bent met een groepje en opeens je eigen naam hoort vallen in een andere groep. Raar toch, dat je alléén je eigen naam hoort en de rest van dat gesprek niet? Het is zelfs zó raar, dat een andere verklaring veel aannemelijker is: jouw sneloverwogen brein heeft alles gewoon opgevangen, maar pas op het moment dat jouw naam werd genoemd, werd het gesprek relevant genoeg om je weloverwogen brein wakker te schudden (en je dus bewust te maken van wat er aan de andere kant van de ruimte gezegd wordt).

Liedje fluiten of moeilijke sommen oplossen

Die balans tussen weloverwogen en sneloverwogen, daar zit ‘m nou precies ook de balans tussen wel of niet kunnen multitasken. Als je de was aan het opvouwen bent en tegelijkertijd een liedje fluit, komt daar niet zo gek veel weloverwogen bij aan te pas. Je hebt nou eenmaal niet heel veel bewustzijn of denkkracht nodig voor beide taken (behalve als je je uit alle macht de melodie van een liedje probeert te herinneren misschien). Dat sneloverwogen brein kan prima een aantal van dat soort taken tegelijkertijd uitvoeren. Maar de weloverwogen taken tegelijk uitvoeren? Dat wordt heel lastig. Je weloverwogen brein is namelijk nogal gefocust. Als ‘ie eenmaal wordt opgetrommeld, dan gaat dat brein er ook vol voor. En dan is er eigenlijk geen breinkracht meer over voor nog meer andere dingen. Veel mensen ervaren dat moment als ze in de auto op zoek zijn naar een adres: je bent er bijna, alleen nog een kwestie van huisnummers tellen. Voor veel mensen is dit het moment om de radio zachter te draaien. Een typisch weloverwogen brein-dingetje. Je bent zó gefocust bezig, dat je brein geen ruimte meer heeft voor andere prikkels, zoals muziek of een gesprek. En heb je wel eens geprobeerd een hele lastige som uit te rekenen terwijl je in een héle krappe parkeerplaats probeert in te parkeren (zonder parkeersensoren uiteraard)? Wil één van de twee lukken, dan moet de andere taak toch écht even op pauze. Lukt het toch? Dan mag je – met de kennis van nu – zelf bedenken of je de grote uitzondering bent, of dat je misschien toch een te makkelijke som hebt gekozen.

Deel dit artikel:

Andere artikelen

1 september 2026
Er werd de afgelopen dagen achter de schermen in Den Haag weer flink geknokt. Niet alleen om de inhoud van de begroting, maar ook om de beeldvorming daaromheen. Minderheidscoalitiepartners VVD, D66 en CDA waren het namelijk niet bepaald met elkaar eens. En dan wordt het vraagstuk ineens tweeledig: wat gaan we doen en hoe wordt deze 'handreiking' geframed in de buitenwereld? Wie wint en wie verliest? Ik analyseer in dit artikel de framingdynamiek. Zonder inhoud kan het alleen over het beeld gaan We weten nog weinig over de inhoud van de afspraken. Dat gaat eerst langs de Raad van State. Voor de media (en voor ons) blijft er dan niets anders over dan doorpraten over hoe de verhoudingen in de coalitie ervoor staan. Dat verdient meteen een kleine time-out, want wie de inleiding van dit artikel herleest, ziet dat ik zelf ook een duit in het zakje doe. Door strijdmetaforen (geknokt, winnaars & verliezers) en door te herhalen dat er sprake zou zijn van een handreiking, geef ik je als lezer een kader mee dat allesbehalve kleurloos is. Taal is nu eenmaal nooit neutraal. Dus laten we kijken hoe de media over dit nieuwsfeit berichten. Omdat het nog niet over de inhoud kan gaan, verschuift de berichtgeving automatisch naar het proces als een soort horse race journalism. Welke frames levert dat op? De afdronk: onderhandelen met pijn, moeite en schijnresultaat Media zijn niet mals. De Volkskrant kopt: 'Coalitie sluit begrotingsakkoord met zichzelf, maar oppositie wacht af'. In de inleiding schrijven ze verder: ' Alle geforceerde opgewektheid voor de tv-camera's kon niet verhelen dat tijdens het overleg op Heinens ministerie de messen op tafel lagen'. De Telegraaf is iets milder: 'Kras op blazoen minderheidskabinet na moeizame Prinsjesdag-deal' , koppen ze. Het AD gebruikt een aardige vergelijking om het proces te duiden: 'Een compleet debacle is afgewend, het is een fotofinish geworden'. Qua framing lijken media behoorlijk eensgezind: het rommelt in het kabinet en daarmee maken ze hun lastige positie alleen maar lastiger. Maar daarmee is de kous nog niet af. Wat alle media er namelijk bij vermelden, is dat dit akkoord er eigenlijk al veel eerder had moeten liggen. Met een minderheidskabinet moet je aankloppen bij de oppositie om je plannen uitgevoerd te krijgen en dat proces had dus sneller kunnen verlopen. Oftewel: een pijnlijke vertraging die de onderhandelingspositie met de oppositie ondermijnt. Hoe framen de hoofdrolspelers het zelf? Wat zet je tegenover deze strijdretoriek? In de reacties van de betrokkenen zie je twee strategieën terug. De eerste is reframen. Dat doen Jetten (D66) en Heinen (VVD). Jetten spreekt van 'een beetje wrijving' . Hij gaat dus deels mee in het beeld van strijd, maar buigt de conclusie om: wrijving geeft juist glans. Oftewel, stevig onderhandelen is goed, zolang je eruit komt. Wel doet hij een mea culpa over hoe dit eruit heeft gezien voor de buitenwereld: 'We gaan nog lessen trekken en kijken hoe het de volgende keer strakker kan'. Eelco Heinen gaat nog een stap verder in zijn reframe: ' Het heeft ons dichter bij elkaar gebracht, omdat je elkaar in die nachten met pittige discussies veel beter leert kennen. Ik denk dat dit het team nog sterker heeft gemaakt'. Het was dus juist goed dat het zo ging, aldus de minister van Financiën. Beide heren kiezen er niet voor om het conflict te ontkennen, maar om het in een nieuw daglicht te plaatsen. De tweede strategie is de aandacht verleggen. CDA-leider Bontenbal legt de focus op het doel van de onderhandelingen: dat was om tot 'een goede handreiking naar de oppositie te komen. Ik denk dat dat gelukt is' . Deze strategie werkt vaak goed, omdat het brein aandacht geeft aan wat op dat moment concreet wordt benoemd. Maar de slimme zet van Bontenbal wordt niet beloond. Terwijl ik dit artikel schrijf, wordt duidelijk dat een deel van de plannen is gelekt. Belangrijke oppositiepartij PRO laat daarover meteen weten: 'totaal niet onder de indruk'. De strijd om het framen van deze begrotingsdeal is nog maar net begonnen. De messen worden geslepen voor de Algemene Beschouwingen volgende week.
16 juni 2026
Het wordt me vaak gevraagd: hoe authentiek ben je nog als je een hele framingstrategie voorbereidt bij een ontwikkeling of rondom een bepaald thema dat je aan het hart gaat? Met name als mensen die strategie in een toespraak of presentatie gaan verwerken, voelt dit als een gevoelige kwestie. Maar is het dat ook? Dat hoeft gelukkig helemaal niet. 
6 juni 2025
Kabinet-Schoof is gevallen. De PVV stapte eruit, en daarmee kwam er abrupt een einde aan een samenwerking die in de beeldvorming vooral het label ‘moeizaam’ kreeg. Wat volgde: nieuwsbrieven en reacties van vrijwel alle partijen. Sommigen verontwaardigd, anderen opgelucht, bijna allemaal klaar om zichzelf opnieuw aan de kiezer te presenteren. In die mails zit meer dan een eerste reactie. Ze zijn het begin van een nieuw verhaal. Een poging om richting te geven aan wat er is gebeurd en vooral aan wat er nú moet gebeuren. Wie is verantwoordelijk? Wie heeft gefaald? En wie kan het land nu wél vooruithelpen?